|
0 registered (),
4
Guests and
1
Spider online. |
|
Key:
Admin,
Global Mod,
Mod
|
|
|
#16642 - 04/26/05 09:09 PM
Re: Isichazamagama
|
Ngqwele
Registered: 08/21/02
Posts: 178
Loc: lexington
|
Dokotela, You might want to use the Ndebele corpus (an electronic language bank for Ndebele) for contextual meanings: http://folk.uio.no/danielr/africanlang.html
|
|
Top
|
|
|
|
#16643 - 04/26/05 09:26 PM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 09/20/04
Posts: 805
Loc: ezintembeni
|
|
|
Top
|
|
|
|
#16646 - 04/26/05 09:45 PM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 09/20/04
Posts: 805
Loc: ezintembeni
|
|
|
Top
|
|
|
|
#16647 - 04/27/05 01:06 AM
Re: Isichazamagama
|
Ngqwele
Registered: 08/21/02
Posts: 178
Loc: lexington
|
Msupatsila,
Kanti isiNdebele wasifunda ngaphi ngoba usipelitsha sengathi yisiShona. Sengika ngabona kwezinye indawo ubhala 'bhadhala', kulokuthi uthi bhadala. Khathesi upelitsha usithi 'livhame' kulokuthi uthi 'livame'? Yini kanti?
|
|
Top
|
|
|
|
#16656 - 04/28/05 09:14 AM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 02/06/04
Posts: 653
Loc: Mtubatuba
|
Mkhombandlela,phecelezi Msupatsila
Mnumzane ngizocela ungivumele ngiveze elami ilaka ngokuphawula ngegama: INSWELABOYA.
Kwathi ngonyaka ka 2002, entathakusa ngilalele uKhozi FM, uhlelo 'IZAQHEQHE' ebelwethulwa ngezilokotho ezinhle ngokaMashobane, uRegie Sipho ka Isiah Khumalo. Wabe eseyachaza kabanzi uMntungwa kaMbulazi ngaleligama, INSWELABOYA.
Ngivumele ngithi ukugqwegqwa nami ngizama ukubeka ngendlela uNqabayembube abeka kwacaca ngakhona. UMntungwa wathi: umuntu ngumuntu ngoba enezenzo ezibukekayo emphakathini, enonembeza, ekwazi ukuzithiba kokubi. Umuntu akafani nesilwane (NB: an animal - not specifically a lion, because ngesiZulu, a lion is imbube noma ibhubesi). Isilwane asikwazi ukuzithiba, asikwazi ukuba nonembeza oholela ekuthini senze izinto eziphusile nezihloniphekile. Therefore umuntu ranks above isilwane in terms of virtues.
We all know ukuthi zonke izilwane (animals) zinoboya. Zinjalo nje they rank below umuntu in terms of quality. Now, uma umuntu esebizwa INSWELABOYA, kusuka loyo muntu, by virtue of his mortifying deeds, ethe sink below the first level of ubuntu, down past the level of animals (ezinoboya) and relegated himself to another rock bottom level yakhe yedwa eshaqisayo, engejwayelekile. Basically that person is now in a horrible unparalleled league of his own. Uyindlavini, umdlwembe nje! Yingakho ke loyo feleba esuka abizwe INSWELABOYA. Ugange waze weswela noboya ebesizombiza ngabo sithi yisilwane!
Engethemba wenelisekile.
CHIEF VEZI MADUNA MAFU Madoda, one man's hero is another man's zero. And reading widely opens one's mind. As the great Jazelindizayo says, a mind is only useful if it is open! Hheshe mfokaMngomezulu, Sihayo!
Not that this Maduna fellow is my hero. No ways! Never met him, never will and have no iota of desire to meet him. Meeting him won't pay my bills - it certainly won't keep me warm at night! I just intend to put issues into proper perspective.
I have read the book, MUKIWA by Peter Godwin. He touches on Chief Vezi Maduna Mafu in great detail - both pre and post 1980. Awu madoda, bantwana benkosi - what a man of virtue and principle this Maduna chap is portrayed as! That these rave reviews are given by Peter, an ex RAF foot soldier that was deployed in the Godlwayo area at the height of the Rhodesian civil war is humbling. That the same Peter is famed for studying law at Cambridge, used his legal mind as part of the defence team headed by Adv Adrian de Bourbon in the Dabengwa-Masuku treason trial and later went on to be a famed reporter that exposed the Gukurahundi genocide to the international world, insisting on & taking the Dr John Tsimbas, Mngangagwa, Gen Mujuru & international reporters on an expose-it-all tour of 5th Brigade massacred Matebeleland - in the process earning himself the persona non grata tag on Mgaklaland territory.
Mzwakwethu, uMaduna Mafu was the man, is the man and will remain the man. He stood his ground against Smith, stood his ground against Mgakla, suffering the indignity of being incarcerated unjustly by both fascist goons!
After reading MUKIWA,I sat down, tears almost in the wells of my eyes (but I held back) and said loudly: if what Peter Godwin says is true, then African politics is bollocks. Today you're a hero to your people, laying your life on the line for them, kusasa bayakujikela bakubize impimpi, ufeleba odayisa ngabo kuMgakla!
Then I lost faith in seeing myself as an active cadre in umzabalazo wasezweni lobubha! I'd rather channel my energy to being an independent observer!
Madoda, read MUKIWA and be the better judge.
uMuntongenakudla kaNgogwane waKwaDlangezwa Ngiphum’ ezansi Ongoye Umful’ engiwuphuzayo – ngiphuz’ uThukela – umful’ osh’ izikhawu! Ngiyinkwali yenkosi uMashukumbela uVeyane uMtubatuba umcondo yegusha
Inxangiphilile KwelikaMthaniya
|
|
Top
|
|
|
|
#16657 - 04/28/05 11:25 AM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 04/07/05
Posts: 656
Loc: Solongo Life
|
|
|
Top
|
|
|
|
#16659 - 04/29/05 12:44 AM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 02/06/04
Posts: 653
Loc: Mtubatuba
|
Gqiha Bajove dokotela!
Mina ngoluka Phunga noMageba ngazi kuthiwa, umnyekefuli, and not UMYEKEFULI or UMYEKEVULI! Catch the drift?
Umnyekefuli, ngokwazi kwami isiZulu, kusuka kuchaze umuntu ongumsheshelengwane. Loyo ngumuntu ongumaNgobese, umaMgobhozi. Ngumuntu ophila ngokukhuluma kabi noma ofafaza uhubhu kabhejane (amanga) ngabanye abantu ukuze yena athandeke emphakathini.
Leligama liphuma kwi-senzo, ukunyekefula. Ukunyekefula is the act of ukuzishwashwatha. Ukususa izindaba nenzwabethi ngomuntu othile, uhlose ukudicilela phansi isigqi sakhe - ebese wena uyathandeka emphakathini ngegama laloyo muntu eselingcolile.
Uma ubuka, mina ke ngasenzansi kwayo yonke imibhalo yami ngiyazibongela ngithi: Futheka mnyekefuli. Ngiwuphula ngamabomu umoya wakho - yilento ekubulalayo
Lapho ke ngisuka ngihlose ukuhlukumeza imimoya yohlwezana lwabo monase, nezimfamona ezibhokile esigungwini la, ezidla ngokwenzela phansi labo abanesiphiwo namakhono – zona ezingenazo. Amakhono neziphiwo ezivela koPhezulu.
As for UMKHITHO no MHOBHO, cha wena kaMbulazi, ngiyaweshwama lamagama. Ngiyaqala ngqa ukuwathi klabe evela ngawe laph' esigungwini. Engabe mhlasimbe uhlose ukubiza igama elithi, UMHOBHOLO?
Phansi - phezulu, iyaphuz’ inkukhu. Ayidle ishiyele ezinye.
Yisishwapha sikaSontuli ke leso!
uMuntongenakudla kaNgogwane waKwaDlangezwa Ngiphum’ ezansi Ongoye Umful’ engiwuphuzayo – ngiphuz’ uThukela – umful’ osh’ izikhawu! Ngiyinkwali yenkosi uMashukumbela uVeyane uMtubatuba umcondo yegusha
Inxangiphilile KwelikaMthaniya
|
|
Top
|
|
|
|
#16661 - 04/29/05 08:19 AM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 02/06/04
Posts: 653
Loc: Mtubatuba
|
Gqiha Bajove dokotela!
Umqwashisi: Liphuma kwi-senzo, ukuqwasha. Ukuqwasha is, phecelezi, to lose sleep and be wide awake all night. Therefore umqwashisi is one who’ll make you lose sleep and be wide awake ubusuku bonke.
On the other hand we can also say umqwashisi is one who will awaken you and conscientise you to something new or a new concept. Usuka afane nje ne strong coffee that will keep you awake, aware, conscientised and anticipating.
Impohlo: Leli kufanele ukuthi ngabe uyalazi gqiha. But ke akusenani. Impohlo is a single, never been married man. In other words, a bachelor! Mina ke ngiyimpohlo engena nkinga!
Igcokama: Igcokama yinono, umuntu o-clean kabi, ongahlalwa mpukane. Always smart, presentable and clean. The opposite of that is: inuku, idlabha, isinyefu or idixa.
Isishwapha Lona umuntu ozacile. Umuntu o-skinny. Umuntu omncane ngokomzimba. The opposite of this is: isitetelegu, ingangamela, imbebhedla or umagcwalibhavu. And interesting enough, umngani wami ovutha ekhaleni, uMkheshane kaVumezitha prefers to refer to izidudla as : ingagara ! So uma sihlangana nentombi eyondlekile, sivele siyikhuzele siyibize nge-ngagara!
Mina ke ngiyishwapha sika Somkhele. Umicondo yegusha!
Angingakanani, nasentendeni yesandla ngiyenela.
Inxeshe Eish angazi ukuthi yini le. But ke I must say ukuthi uma ngabe umuntu wesiZulu eshweleza (ukucela uxolo), uye athi : NXESE, not inxeshe!
Phansi-phezulu, iyaphuz’ inkukhu.
uMuntongenakudla kaNgogwane waKwaDlangezwa Ngiphum’ ezansi Ongoye Umful’ engiwuphuzayo – ngiphuz’ uThukela – umful’ osh’ izikhawu! Ngiyinkwali yenkosi uMashukumbela uVeyane uMtubatuba umcondo yegusha
Inxangiphilile KwelikaMthaniya
|
|
Top
|
|
|
|
#16662 - 04/29/05 04:41 PM
Re: Isichazamagama
|
Nkosi
 
Registered: 05/11/04
Posts: 1298
Loc: Emkhathini
|
KaSomkhele, ![[Wink]](images/icons/wink.gif) i really appreciate mfowethu imininingwane oyifake la, ungakhathali mfo. Ngile njabulo kakhulu ukungazi ulimi lwakithi, kugoqela laso isiZulu ngoba siyimpande yalo ulimi lwakithi. Sengibona manje ukuthi kungani abangane bebengi biza nge ngangara. Mina ngangibona angathi batsho ngoba nxa umuntu elesaka ebhanga. Kutsho ngingu "mgcwalibhavu". hk hk. Kusobala, kumhlophe mfo, imicijo yakho icacile. Ngibona ngathi ngivixile futhi isipele sika nxese. ----- Ngangi jwayele ukuzwa ubaba ethi umuntu oyisithutha uy' isiyingayinga. Angazi ukuthi lelibala likhona na kwela kithi kumbe kwakuyi scamtho sakhe nje.
|
|
Top
|
|
|
|
#16666 - 06/12/05 03:37 PM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
 
Registered: 05/04/04
Posts: 805
Loc: KwaGodlwayo
|
Idela ... Mina ngazi idela/kufa, lona ngumuntu onesibindi esesabekayo.
Itshapha... amanye amagama atsho itshapha yilawa alandelayo..inuku, idlabha, lona lichaza ukungahlanzeki, ngokwendawo ohlala kuyo, noma ikakhulu, imisebenzi yezandla e.g. indlu ihlala ingcolile, noma uma ubhala awuqikeleli, uyabhala uyakhansela. etc Okunye futhi kungaba ngumuntu ongathandi ukunanzelela ekwenzeni kwakhe okungafaka uquqaba ensumansumeni e.g. ukuzibonakalisa, noma ukuzazisa ngemfihlo nangamasu enhlanganiso thize, ikakhulu kwezombusazwe.Noma umuntu ongumama ongaziphathanga.
Inkosi ..Inkosi ngumuntu olungileyo. okwesibonelo ngomusho: Umfana kaNkala akalunganga nje yinkosi yomuntu.
Indoda... Indoda yigama elichaza umuntu owenza imisebenzi emihle noma evelele emphakathini, ikakhulu imisebezni ewusizo kumphakathi. Okwesibonelo: Ukuba uMoyo wakwazi ukuyiginqa "Putsch" indoda yakoZwimba, ube uzezwa abantu bethi umfoka Moyo yindoda.
WeMsupa lami ngizamileukuchaza lamagama ngokusentshenziswa kwayo emuntwini, kusesikoleni ukuba okukodwa ngikutholile.
|
|
Top
|
|
|
|
#16679 - 06/17/05 02:05 PM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 04/07/05
Posts: 656
Loc: Solongo Life
|
|
|
Top
|
|
|
|
#16681 - 06/17/05 03:52 PM
Re: Isichazamagama
|
Ndunankulu
Registered: 04/07/05
Posts: 656
Loc: Solongo Life
|
|
|
Top
|
|
|
|
#16684 - 10/11/05 09:20 PM
Re: Isichazamagama
|
Mafikizolo
Registered: 05/04/04
Posts: 5
Loc: south africa
|
SANIBONANI NTOZAKITHI
KULOMLOBI OBUZE UKUTHI YINI I-CORK, LENA YOKUVALA IGULA KODWA ANGIYIBONANGA IMPENDULO EMCHAZELA LOKHO. I-CORK, NGESINDEBELE IBIZWA NGOKUTHI YINGCOTHO KANTI IS'KHALA ESIVALWAYO EGULENI SONA KUTHIWA NGUMUNGE.
|
|
Top
|
|
|
|
#16686 - 10/12/05 07:13 AM
Re: Isichazamagama
|
Nkosi
 
Registered: 05/11/04
Posts: 1298
Loc: Emkhathini
|
|
|
Top
|
|
|
|
#16687 - 11/17/05 05:30 PM
Re: Isichazamagama
|
Mafikizolo
Registered: 05/04/04
Posts: 5
Loc: south africa
|
MHLEKAZI NXA UYIQAPHELISISA INKOMO ILESIKHUMBA ESIJINGAJINGA NGAPHANSI KWENTAMO. YILO UBILO. UBILO KE LUTHENJIWE EKUTSHUKENI IZITILOBHO, IN FACT, YILO OLUSETSHENZISWA UKUTSHUKA IZITILOBHO ESIKHUMBENI SENKOMO SONKE.
|
|
Top
|
|
|
|
#16688 - 11/17/05 05:53 PM
Re: Isichazamagama
|
Mafikizolo
Registered: 05/04/04
Posts: 5
Loc: south africa
|
NTOZAKITHI NGIVUMELENI NGIHLOMULE LAPHO ENGIKWAZI KHONA. SHARING KNOWLEDGE IS THE BEST SERVICE WE CAN DO TO EACH OTHER.
OKWAKUQALA NGIZAPHENDULA NGEZIKHONKWANE NGIPHINDE NGIKHULUME NGOKUCOLA.
IZIKHONKWANE AZIHLATSHWA INSTEAD ZIYABETHELWA, LOKHU KUTSHO UMKHUBA WESINTU LAPHO KUVIKELWA UMUZI OMUTSHA EBATHAKATHINI. UKUBETHELA UMUZI KWENZIWA NXA KUVULWA UMUZI, NXA KUGULWA OKUNGAPHELIYO EGUMENI OKANYE EMNDENINI LANXA KUKHONA OKUSOLISA UKUTHI IKHAYA LINGAHLE LIZUNGEZWE YINTANDO YABENZOKUBI.
QAPHELISISA UKUTHI THIS IS METAPHORICAL (JUST LIKE UKUTHIYA, UKUPHEPHULA, UKUCUPHA E.T.C) IT DOES NOT NECESSARILY ALLUDE TO THE USUAL SIKHONKWANE THAT WE ALL KNOW. KUSETSHENZISWA IMITHI YESINTU ENGINGELALWAZI OLUJULILEYO NGAYO.
OKOKUCINA NGICELA UKUCACISA UKUTHI UKUCOLA MUST NOT BE CONFUSED WITH UKUCHOLA. UKUCOLA LISIKO LOKWAMKELA UMALOKAZANE EKHAYA. USUALLY KUHLATSHWA INTONDOLO. ANGISAQINISEKANGA ILOBA YIKHO LAPHO UMTHANYELO (HOPE YOU KNOW UMTHANYELO IN THIS CASE REFERS TO UDADEWABO OMCINYANE KUMBE UMZAWAKHE OHAMBA LAYE NXA ESIYAKWENDA EMZINI, THE ONE SHE CAN SEND TO RUN ERRANDS FOR HER SINCE SHE DOES NOT KNOW ANYONE IN HER NEW HOME YET.) OGQIZISWA KHONA INYONGO YALEMBUZI EHLATSHIWEYO HENCE NXA SEKUTSHADWA LONA NGUYE OBA NGU-SONYONGWANA.
NCUB' UNTABENDE UMAKHULEL' ENDLELENI UKHALAZOME WASECAWUNA INTO ZIKA SIFANA LO DINGIBIZO.
EKHAYA KUSETSHOLOTSHO BAKWETHU AYIKHO INTO ENGIJABULISA LIKE THE COMPANY OF PEOPLE WHO SEEK TO KNOW ISINDEBELE AND THOSE ASSIST ME LEARN MORE OF ISINDEBELE.
|
|
Top
|
|
|
|
#16689 - 11/17/05 06:23 PM
Re: Isichazamagama
|
Sakhamuzi
Registered: 12/03/02
Posts: 66
Loc: kobhuleya
|
ngikushayelihlombe zhwane,sqolo,manyelendleleni kuthenjwinkani,tjolotjo kani kwedu batshele mtakababa abazi
|
|
Top
|
|
|
|
#16695 - 08/03/06 02:40 PM
Re: Isichazamagama
|
Ngqwele
Registered: 10/14/03
Posts: 126
Loc: Emlageni, eShamba
|
Quote:
Ngicela zihlobo lingincede ngokuchaza ukuthi lawa magama atshoni.
ukusoconga isicebi umgunyathi umthobanhliziyo isixazululo bekusindwe ngobethole emcimbini ungqongqoshe ofezela izinsalela isithaku isibothwanyana isicefu
Awuthi ngiwathathe Doc, angazi noma ngizosiza. Ukusoconga--- ngiye nglizwe kodwa angazi lisetshenziswa ma kutheni.kumbe lichaza ukuqilibezela angazisisi engcazelo eqondileyo. Isicebi- lisuselwe egameni elithi 'ukuceba' okusho ukuba nenotho okuligama elijwayelekile kwelakithi. Nxa sekukhulunywa ngomuntu olenotho yikho ke la okungena khona leli gama elithi 'isicebi' Umgunyathi-- angazi ukuthi kuligama eliyiSiZulu seqiniso kumbe lebolekwa, nxa kukhulunywa ngongunyathi basuke bekhuluma nge 'forgery' kumbe into ethi ayifane nokuthola ulutho ngendlela azingacacanga ezithatha ukuthi uze ukhiphe 'itshotsho', 'ukugwazela','ibribe'. Umthobanhliziyo- ingathi liyazichaza ngoba lisuselwe esenzweni 'ukuthoba' kwajotshelelwa isitho somzimba 'inhliziyo'.Kodwa esintwini nxa sikhuluma nge 'nhliziyo' sisuke singakhulumi ngesitho esimpompa igazi kuphela, igama elithi inhliziyo liye lichaze i'mizwa', 'emotional feelings'.Ngiyele egameni lethu leliyana elithi umthobanhliziyo, yinto epholisa wona kanye amanxeba enhliziyo ethe yathunukala. Isixazululo- ukuxazulula ukuthola icebo loku qanda inkinga ethile, angithi nje ngesiNgisi 'finding solution'. abanye bathi yisisombululo engicabanga ukuthi ngolwakithi olujwayelekile ungathi nje 'tshombulula' uyabe uyela ngakhona. Bekusindwe ngobethole- lesi yisisho esichaza ubuhle bomdlalo/umgido/ umcimbi/ umshado/ i-party. Isisho sakhona ngicabanga ukuthi sisuke siletha umcabango engqondweni wobulongwe bethole, angikholwa ukuthi esimweni esijwayelekile kuye kusindwe ndobulongwe bamathole.umcabango ongifikelayo ngowesimo esihluke kakhulu kwesijwayelekile! Umcimbi- ukuthi lisuselwaphi hhayi angazi kodwa kusuke kukhulunywa ngomdlalo la kudliwa khona kuphuzwa nje kungaba umshado, bhavudeyi nomayini nje eqoqa abantu kubemnanandi kubebe njeyaya! Ungqongqoshe- angazi ukuthi yigama elidala kumbe ngelinye lamagama akhiwe ezinsukwini zamanje, njenge gama elithi 'ingculazi', kodwa ichaza umuntu owengamele umnyango othile kwezombusazwe 'u-minister'. Ofezela- zinkume ngolwakithi olujwayelekile. Izinsalela- kuyazichaza nje mangithi ukubheka ngoba kukhulunywa ngokusuke kushiyekile ngemva kwesehlakalo esithile, i.e ama 'left over' Isithako- ngesiNgisi yi ingredient.nxa uthaka usuke uxubanisa lokho okuxutshaniswayo zithako. Isibothwanyana- isibotho ngunjinga sithebeni, umuntu ohamba ecosha emabhimu, kuze aphile.Nxa sekuthiwa sibothonyana, kusho ukuthi umuntu ongakabi yisibotho ngokupheleleyo kodwa oyela ngakhona. Isicefu- ukuba umuntu ohluphayo, uyuzwe ngephela endlebeni,nxa ungangenwa yisibungu endlebeni, uyuzwe ubuhlungu bakhona sinjalo ke isicefu. Bazaqondisa abanye la engiphaphalaze khona, khona kulula ukukhuluma ulimi kodwa ukuluhlaziya kungumqansa omude.
_________________________
yiShangani elimnyama bhuqe leli,uMabonwabulawe! uzothi wena likhuza izulu kanti phinde ushaye phansi,liyazensisa.
|
|
Top
|
|
|
|
#16697 - 08/09/06 01:56 PM
Re: Isichazamagama
|
Ngqwele
Registered: 10/14/03
Posts: 126
Loc: Emlageni, eShamba
|
ukucwebezela-ukucazimula(shine) unkunzumalanga- uyangiqinela-uyakwehlula isicefu- umuntu ohluphayo imicondo- nxa umuntu elemilenze ecakileyo kumbandakanya- involve ukucakaca- amavovo--zinsipho zotshwala infene- indwangu ukujabhisa--ukuphula umoya ukuhleba- ukunyeya
_________________________
yiShangani elimnyama bhuqe leli,uMabonwabulawe! uzothi wena likhuza izulu kanti phinde ushaye phansi,liyazensisa.
|
|
Top
|
|
|
|
#36502 - 03/01/08 02:27 AM
Re: Isichazamagama
[Re: Dokotela]
|
Mafikizolo
Registered: 02/14/08
Posts: 42
Loc: emazweni njengabanye
|
Ngibon'ngathi ithread leyi yesichazamagama kumele ivuswe njalo noma ngimutsha la enkundleni.Ulwazi lwaboDokotela, Mabila, Sgero, Msupatsila, BKM labanye lusiza thina abanye esingazange sikhule sisizwa amagama lamasikho abayake bewacasise.Ngilitshayela ihlombe ngilinxusa ukuthi liqalise njalo amapost enu amnandi ngoba ngibonile inengi lenu lisabuya enkundleni kodwa hatshi ngefrequency yakudala. Ngizacela ololwazi ngalawa njalo nxa elencazelo ezifanayo atsho. Ngiyabonga.
Ukuqolotsha Ukuqobotsha Ukuqotshama
Ukugoloza Ukugolomba Ukugola
Lixole kulawo angabe eyinhlamba kodwa ngizwa bethi vele isintu ebadaleni sijwayeleke njalo sivundiswa ngalezo nhlamba.Ngithemba inengi eliza la,likhulile okokuba lelungelo - nay iduty - yokusebenzisa la mazwi otherwise aya nyamalala elwimini lwethu.
|
|
Top
|
|
|
|
#36534 - 03/03/08 02:10 PM
Re: Isichazamagama
[Re: Mabonwabulawe]
|
Mafikizolo
Registered: 02/06/08
Posts: 34
Loc: South Africa
|
ukucwebezela-ukucazimula(shine) unkunzumalanga- Unkalakatha / uzulu Ngesindebele uyangiqinela-uyakwehlula / Uyangidelela noma ulenkani NgesiNdebele isicefu- umuntu ohluphayo , Ulesidina ngesiNdebele imicondo- nxa umuntu elemilenze ecakileyo kumbandakanya- involve / Kufaka noma kuhlanganisa , ngesiNbebele ukucakaca- amavovo--zinsipho zotshwala infene- indwangu ukujabhisa--ukuphula umoya noma ukudanisa ukuhleba- ukunyeya
|
|
Top
|
|
|
|
#36536 - 03/03/08 02:17 PM
Re: Isichazamagama
[Re: Wekunene]
|
Mafikizolo
Registered: 02/06/08
Posts: 34
Loc: South Africa
|
SamaNcu:
Ozobe efuna okungaphezukwalokhu ndodayamadoda uyobe akayazi ayifunayo. Esashilo uMsupatsila; uqondekhona wenansinzwayamabutho.
Kuyangijabulisa ukwazi ukuthi sisenazo insizwa ezifana nanimadoda.
PHAMBILI NGOLIMI LWAKITHI, BABETHI BAZOLUQEDA NGABA BABETHI KABULAWE 'NGISHO UMTHWAKAZI PHELA'
Bakhohlwa ukuthi ungumafa avuke njengedabane. Kodwake angilazi idabane wemadoda, anisizeni ngakuloluhlangothi. Idabane lukhula lwasemasimini olumila ngesikhathi sezulu / sokuhlakula , lolukhula uma uluhlakula kumele uluthintithe uqeda ulu bekephansi lukhengele phezulu ngempande zalo ( lokho kuyikulubulalisisa ) ngoba ungalutshiyanje lungenziwanga kanjalo kune izulu luhle luvuke lume ngenyawo engani vele alukaze luhlakulwe . lokho kutsho ukuthi lulenkani .
Edited by mhla (03/03/08 02:18 PM)
|
|
Top
|
|
|
|
#36539 - 03/03/08 02:33 PM
Re: Isichazamagama
[Re: uzphoso]
|
Mafikizolo
Registered: 02/06/08
Posts: 34
Loc: South Africa
|
Ngibon'ngathi ithread leyi yesichazamagama kumele ivuswe njalo noma ngimutsha la enkundleni.Ulwazi lwaboDokotela, Mabila, Sgero, Msupatsila, BKM labanye lusiza thina abanye esingazange sikhule sisizwa amagama lamasikho abayake bewacasise.Ngilitshayela ihlombe ngilinxusa ukuthi liqalise njalo amapost enu amnandi ngoba ngibonile inengi lenu lisabuya enkundleni kodwa hatshi ngefrequency yakudala. Ngizacela ololwazi ngalawa njalo nxa elencazelo ezifanayo atsho. Ngiyabonga.
Ukuqolotsha Ukuqobotsha Ukuqotshama Ukugoloza Ukugola
Lixole kulawo angabe eyinhlamba kodwa ngizwa bethi vele isintu ebadaleni sijwayeleke njalo sivundiswa ngalezo nhlamba.Ngithemba inengi eliza la,likhulile okokuba lelungelo - nay iduty - yokusebenzisa la mazwi otherwise aya nyamalala elwimini lwethu. Ukugoloza - Yikuba lenkani - lokho kuyafana lokuqinaUkugolomba - lokhu yikwenza umuntu aphatheke kaba aze afune ukuzikhulumela noma ukuzilwela .Ukugola - Yikubamba intethe / inhlanzi uyinyonyobela uyivalele phansi ngesandla sakho .Ukuqotshama - Yikuhlala okungazinzanga sengathi ulinde ukubaleka( ready ) Ukuqolotsha - yiku janqula noma ke ukugijimisa sathole noma izinyane lijabulile lihlangabeza unina .
Edited by mhla (03/03/08 02:40 PM)
|
|
Top
|
|
|
|
#36540 - 03/03/08 02:43 PM
Re: Isichazamagama
[Re: Mabonwabulawe]
|
Mafikizolo
Registered: 02/06/08
Posts: 34
Loc: South Africa
|
[]Ngicela zihlobo lingincede ngokuchaza ukuthi lawa magama atshoni.
ukusoconga isicebe umgunyathi umthobanhliziyo isixazululo bekusindwe ngobethole emcimbini ungqongqoshe ofezela izinsalela isithaku isibothwanyana isicefu [/] Awuthi ngiwathathe Doc, angazi noma ngizosiza. Ukusoconga--- ngiye nglizwe kodwa angazi lisetshenziswa ma kutheni.kumbe lichaza ukuqilibezela angazisisi engcazelo eqondileyo. Isicebi- lisuselwe egameni elithi 'ukuceba' okusho ukuba nenotho okuligama elijwayelekile kwelakithi. Nxa sekukhulunywa ngomuntu olenotho yikho ke la okungena khona leli gama elithi 'isicebi' Umgunyathi-- angazi ukuthi kuligama eliyiSiZulu seqiniso kumbe lebolekwa, nxa kukhulunywa ngongunyathi basuke bekhuluma nge 'forgery' kumbe into ethi ayifane nokuthola ulutho ngendlela azingacacanga ezithatha ukuthi uze ukhiphe 'itshotsho', 'ukugwazela','ibribe'. Umthobanhliziyo- ingathi liyazichaza ngoba lisuselwe esenzweni 'ukuthoba' kwajotshelelwa isitho somzimba 'inhliziyo'.Kodwa esintwini nxa sikhuluma nge 'nhliziyo' sisuke singakhulumi ngesitho esimpompa igazi kuphela, igama elithi inhliziyo liye lichaze i'mizwa', 'emotional feelings'.Ngiyele egameni lethu leliyana elithi umthobanhliziyo, yinto epholisa wona kanye amanxeba enhliziyo ethe yathunukala. Isixazululo- ukuxazulula ukuthola icebo loku qanda inkinga ethile, angithi nje ngesiNgisi 'finding solution'. abanye bathi yisisombululo engicabanga ukuthi ngolwakithi olujwayelekile ungathi nje 'tshombulula' uyabe uyela ngakhona. Bekusindwe ngobethole- lesi yisisho esichaza ubuhle bomdlalo/umgido/ umcimbi/ umshado/ i-party. Isisho sakhona ngicabanga ukuthi sisuke siletha umcabango engqondweni wobulongwe bethole, angikholwa ukuthi esimweni esijwayelekile kuye kusindwe ndobulongwe bamathole.umcabango ongifikelayo ngowesimo esihluke kakhulu kwesijwayelekile! Umcimbi- ukuthi lisuselwaphi hhayi angazi kodwa kusuke kukhulunywa ngomdlalo la kudliwa khona kuphuzwa nje kungaba umshado, bhavudeyi nomayini nje eqoqa abantu kubemnanandi kubebe njeyaya! Ungqongqoshe- angazi ukuthi yigama elidala kumbe ngelinye lamagama akhiwe ezinsukwini zamanje, njenge gama elithi 'ingculazi', kodwa ichaza umuntu owengamele umnyango othile kwezombusazwe 'u-minister'. Ofezela- zinkume ngolwakithi olujwayelekile. Izinsalela- kuyazichaza nje mangithi ukubheka ngoba kukhulunywa ngokusuke kushiyekile ngemva kwesehlakalo esithile, i.e ama 'left over' Isithako- ngesiNgisi yi ingredient.nxa uthaka usuke uxubanisa lokho okuxutshaniswayo zithako. Isibothwanyana- isibotho ngunjinga sithebeni, umuntu ohamba ecosha emabhimu, kuze aphile.Nxa sekuthiwa sibothonyana, kusho ukuthi umuntu ongakabi yisibotho ngokupheleleyo kodwa oyela ngakhona. Isicefu- ukuba umuntu ohluphayo, uyuzwe ngephela endlebeni,nxa ungangenwa yisibungu endlebeni, uyuzwe ubuhlungu bakhona sinjalo ke isicefu. Bazaqondisa abanye la engiphaphalaze khona, khona kulula ukukhuluma ulimi kodwa ukuluhlaziya kungumqansa omude.
|
|
Top
|
|
|
|
#36579 - 03/06/08 05:33 PM
Re: Isichazamagama
[Re: mhla]
|
Mafikizolo
Registered: 03/05/08
Posts: 2
Loc: South Africa
|
Hayi madoda imfundo kayipheli.Ngkholosa kakhulu uma ngibona ukuthi uMthwakazi ufundisa intsha ulimi olumnandi kangaka.Phela amaZulu acabanga ukuthi thina isiNdebele sethu asila luju. Hayi batshaye phansi.
_________________________
UMzilankatha KaNcube.U Zazanana Ka Maragalala
|
|
Top
|
|
|
|
#36584 - 03/07/08 01:37 AM
Re: Isichazamagama
[Re: KaZazanana]
|
Sakhamuzi
Registered: 05/18/07
Posts: 70
Loc: uk
|
Akesicabangeni ezinye izinto ezeza labelungu abadala basebezipha amagama.I-beer ngesiNdebele kuthiwa yisidlamangisi kumbe inyembezi zikaqueen.
|
|
Top
|
|
|
|
#36586 - 03/07/08 06:13 AM
Re: Isichazamagama
[Re: Mnewethu]
|
Mafikizolo
Registered: 02/14/08
Posts: 42
Loc: emazweni njengabanye
|
tea/coffee - itiye, uhwithwayo, uhololo handcuffs - izankosi jewellery - amadikhauzi, ubucwebe horse - ibhiza, injimane thong as in g-string - isthrobo sezibunu lemonade - namnede belts as in leather dress of old - amabetshu (note similarity with amabelts) scotchcart - isikhotshikari your son - usane
Lizangixolela, I could not resist some humour. I am not too certain or good so this is my contribution to what I know is a rich language.Lina elaziyo nanso inqobe phela.
Edited by uzphoso (03/07/08 06:14 AM)
|
|
Top
|
|
|
|
#36608 - 03/07/08 01:50 PM
Re: Isichazamagama
[Re: uzphoso]
|
Ndunankulu
Registered: 04/07/05
Posts: 656
Loc: Solongo Life
|
scotchcart - isikhotshikari Bengibona kusengathi igama elithi isikhotshi leli kaliqondanga, igama elingabe liqondile ngelokuthi inqola, ukukuxolela sizazama sibili kodwa ungakuphindi kwelizayo hk hk hk lol. Angizange ngithi aliqondanga leli elesikhotshi yikuthi ulimi solwa xubana lezinye indimi sokulabo ri ri ri esikhathini esinengi o ri ri kabangeni esiNdebeleni
_________________________
Pope John Msupa
Isiquzi esingadli ntanga zamuntu
|
|
Top
|
|
|
|
#36620 - 03/07/08 08:50 PM
Re: Isichazamagama
[Re: Msupatsila]
|
Mafikizolo
Registered: 02/14/08
Posts: 42
Loc: emazweni njengabanye
|
Ngiyabonga ngokucaca langokuxola Msupatsila.
igodi - pit/ from igold (note relation with mining just as all below) laitsha - load/ from lash (shovel ore) mampara - ore without mineral/useless...hence insult to person. thumbu - hose pipe (very original and shows resourcefulness of speakers)
|
|
Top
|
|
|
|
#36636 - 03/10/08 11:07 AM
Re: Isichazamagama
[Re: uzphoso]
|
Mafikizolo
Registered: 02/06/08
Posts: 34
Loc: South Africa
|
Ngiyabonga ngokucaca langokuxola Msupatsila.
igodi - pit/ from igold (note relation with mining just as all below) laitsha - load/ from lash (shovel ore) mampara - ore without mineral/useless...hence insult to person. thumbu - hose pipe (very original and shows resourcefulness of speakers) mampara :- Ibhare / isithithithi .
|
|
Top
|
|
|
|
#36637 - 03/10/08 01:53 PM
Re: Isichazamagama
[Re: mhla]
|
Mafikizolo
Registered: 02/06/08
Posts: 34
Loc: South Africa
|
mampara :- Ibhare / isithithithi / isithutha
|
|
Top
|
|
|
|
#38871 - 06/30/08 12:56 AM
Re: Isichazamagama
[Re: Bhudaza]
|
Sakhamuzi
Registered: 02/16/08
Posts: 80
Loc: Diaspora
|
ngibona sengathi enye ingcazelo yodlawu it's tongs;npl an instrument consisting of two arms that are hinged, used for grasping or lifting. oluncane lwakhona luyasetshenziswa ukubamba amalahle atshisayo or ukukhupa insimbi ezitshisayo emvuthweni.
igama elithi udlawu lande ukusetshenziswa liyisitsho/metaphor e.g nxa umuntu esebenzise omunye ukuhlola into kumbe umumo othile ole-potential of yielding unpleasant results.
may be zikhona ezinye ingcazelo or ngitshaye eceleni.
_________________________
maturity is of the mind, not of age, however, the magnitude of one's experiences is a function of age.
|
|
Top
|
|
|
|
#38875 - 06/30/08 11:25 AM
Re: Isichazamagama
[Re: Bhudaza]
|
Mafikizolo
Registered: 05/20/08
Posts: 42
Loc: Sasolburg
|
in English is Pliers
_________________________
Hope is not a strategy
|
|
Top
|
|
|
|
#41601 - 01/06/09 11:39 PM
Re: Isichazamagama
[Re: Dokotela]
|
Mafikizolo
Registered: 09/05/05
Posts: 27
Loc: Eslojeni
|
icaco yini zihlobo
_________________________
Education does not improve fools, it only offers them a higher platform to express their stupidity.
|
|
Top
|
|
|
|
#41604 - 01/07/09 12:30 AM
Re: Isichazamagama
[Re: dabulap]
|
Ngqwele
Registered: 07/30/08
Posts: 156
Loc: south africa
|
icaco yipiano mfowethu itshabi-litshona ,icholera, konke okungcolileyo,oscience,etc
Edited by mg_d (01/07/09 12:32 AM)
_________________________
KEZI MAPHISA MAPHANENI KULA OZONGITHOLA KHONA.
|
|
Top
|
|
|
|
#41619 - 01/07/09 02:38 PM
Re: Isichazamagama
[Re: mg_d]
|
Ngqwele
Registered: 02/21/08
Posts: 166
Loc: KZN
|
Yini ithonga bakwethu?
_________________________
Novus Ordo Seclorum
|
|
Top
|
|
|
|
#41630 - 01/08/09 10:36 AM
Re: Isichazamagama
[Re: lvovo]
|
Mafikizolo
Registered: 06/12/08
Posts: 40
Loc: Esantini
|
Kanti licaco ingabe lichacho yini? Thina sithi yikatali kumbe siphi isiginci somculo.
Ithongo ngumuntu ofileyo ohambayo. Hatshi isipoko ngoba sona silamalahle. Ithongo uyabe engumuntu mpela njengoba wayephila kodwa efile. Sort of isenku but isenku liyabe limhlophe engani ligcotswe ngomlotha.
Kangisize omunye, ngilungile?
|
|
Top
|
|
|
|
#41704 - 01/13/09 11:35 PM
Re: Isichazamagama
[Re: Mbezothuli]
|
Ngqwele
Registered: 07/30/08
Posts: 156
Loc: south africa
|
ngubni ongangchazela lamgama: AMABHECE: UMCEPHE:
_________________________
KEZI MAPHISA MAPHANENI KULA OZONGITHOLA KHONA.
|
|
Top
|
|
|
|
|
|
Shaya FM is currently OFF AIR. Sorry to disrupt your listening. Your favourite radio station will be back on air ASAP!
|
|
|
|
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
6
|
7
|
8
|
9
|
10
|
11
|
12
|
|
13
|
14
|
15
|
16
|
17
|
18
|
19
|
|
20
|
21
|
22
|
23
|
24
|
25
|
26
|
|
27
|
28
|
29
|
30
|
31
|
|
|
|
|